DünyaİHA

Mao Zedong’un ölümünün 50. yılında mirası tartışılıyor

Çin’de Mao’nun mirası sürerken Xi Jinping, Mao dönemi uygulamalarını benimsediği eleştirileriyle karşı karşıya.

Okur ne soruyor?
Dünya — temsilî görsel
Temsilî görsel
~1 dk

Haberin özü

5 iddianın 5 tanesi kaynağa bağlı

  • Çin Halk Cumhuriyeti’nin kurucusu Mao Zedong’un ölümünün üzerinden 50 yıl geçti; 1966-1976 arasındaki Kültür Devrimi başta olmak üzere politikalarının etkileri tartışılmayı sürdürüyor.

    Çin Halk Cumhuriyeti’nin kurucusu Mao Zedong’un ölümünün üzerinden 50 yıl geçti. 1966-1976 yılları arasında uygulanan ve eleştirilere hedef olan Kültür Devrimi başta olmak üzere, Mao’nun ülke üzerinde bıraktığı izler hala tazeliğini koruyor. 27 yıllık iktidarı boyunca uyguladığı politikalar nedeniyle acı çeken kesimler tarafından ölümü memnuniyetle karşılanan Mao’nun ardından, geniş kitleler ise yas tutuyor.

    kaynağın metninde gör →

  • Mao, bazı kesimlerce ulusun kurtarıcısı görülürken bürokratik kadroları dağıtmak, ekonomiyi felç etmek ve şiddet ile zulme yol açmakla suçlanıyor.

    Birçok kişi tarafından hala ulusun kurtarıcısı olarak görülen Mao, aynı zamanda iktidarı döneminde bürokratik kadroları dağıtmak, ekonomiyi felç etmek ve şiddet ile zulme yol açmakla suçlanıyor. Buna rağmen Mao’nun Pekin’deki Tiananmen Meydanı’nda bulunan 6 metrelik portresi Çin’in siyasi gücünün sembolü olarak görülüyor. Kurucu liderin anıt mezarı ülkenin dört bir yanından gelen ziyaretçilerini ağırlıyor.

    kaynağın metninde gör →

  • Xi Jinping’in ailesinin Kültür Devrimi döneminde zulüm gördüğü, Xi’nin ise o dönemde zorunlu siyasi eğitime tabi tutulduğu belirtiliyor.

    Çin’in şu anki devlet başkanı olan Xi Jinping’in de Mao’nun politikalarından olumsuz etkilenen kesimlerin arasında yer alması, konuyla ilgili tartışmaları alevlendiriyor. Xi’nin babası olan eski Çin Başbakan Yardımcısı Xi Zhongxun’un Kültür Devrimi döneminde tasfiye edilerek zulme uğradığı ve ailenin evinin yağmalandığı biliniyor. Xi’nin ise o dönemde "gerici öğrenci" olarak fişlendiği, sorgulandığı, zorunlu siyasi eğitime tabi tutulduğu ve hatta idamla tehdit edildiği belirtiliyor. Xi’nin 2000 yılında verdiği bir röportajda "İnatçı bir yapım olduğu ve zorbalığa boyun eğmeyi reddettiğim için isyancı grupları kızdırdım. Her kötü şey benim üzerime atıldı. Henüz 15 yaşında bile değildim" sözleriyle yaşananlara tepki gösterdiği biliniyor. 1969 yılında yaşıtı olan diğer pek çok genç gibi kırsal kesime gönderilen Xi’nin 7 yılını Çin’in kuzeybatısındaki yoksul bir köyde geçirdiği de kamuoyuna yansıyan bilgiler arasında yer alıyor.

    kaynağın metninde gör →

    Arka planXi Jinping, 1969’da kırsal kesime gönderildi ve Çin’in kuzeybatısındaki yoksul bir köyde 7 yıl geçirdi.
  • Bazı kesimler, Xi Jinping’in Mao dönemi uygulamalarını giderek daha fazla benimsediğini savunuyor; Xi’nin otoritesini güçlendirdiği ve görev süresi sınırlarını kaldırdığı belirtiliyor.

    Buna rağmen Xi Jinping’in, ne ailesinin çektiği acılar ne de tanık olduğu diğer trajediler için Mao’yu hiçbir zaman kamuoyu önünde suçlamadığı biliniyor. Bazı kesimler 2012’de göreve gelen Çin Devlet Başkanı’nın Mao döneminin uygulamalarını giderek daha fazla benimsediği görüşünü dile getiriyor. Xi’nin otoritesini güçlendirdiği, Mao’dan bu yana kendi adını anayasaya ve devlet ideolojisine resmi olarak yazdıran ilk lider olduğu ve ideolojik uyum ile ÇKP içindeki disiplini öne çıkardığı belirtiliyor. Görev süresi sınırlarını kaldıran Xi’nin, Mao’dan sonra Çin Halk Cumhuriyeti’nin en uzun süre görev yapan lideri olma yolunda ilerlemesi de dikkat çekiyor. Xi’nin Maoizmin bazı ilkelerini milliyetçilik ve popülizm yoluyla yeniden uygulamaya koyduğunu belirten uzmanlar, onun Mao’yu doğrudan eleştirmekten kaçınmasını ise ÇKP’yi geniş kesimler tarafından benimsenen bir kitle partisi yapma hedefine bağlıyor. Xi’nin bu politikasının ne denli başarılı olacağı ise belirsizliğini koruyor.

    kaynağın metninde gör →

Özet kademesindesin — metnin tamamı için “Tam”a dön. Kaynak kutuları kapalı başlar; tek tek açabilir ya da “Derin”e geçip hepsini birden açabilirsin.

Kim ne söyledi

İnatçı bir yapım olduğu ve zorbalığa boyun eğmeyi reddettiğim için isyancı grupları kızdırdım. Her kötü şey benim üzerime atıldı. Henüz 15 yaşında bile değildim
Xi Jinping, Çin Devlet Başkanı

Bağlam

Mao’nun 27 yıllık iktidarı sırasında uyguladığı politikalar nedeniyle acı çeken kesimler ölümü memnuniyetle karşılarken geniş kitleler yas tuttu.

Arka planMao’nun Pekin’deki Tiananmen Meydanı’nda bulunan 6 metrelik portresi, Çin’in siyasi gücünün sembolü olarak görülüyor. Mao’nun anıt mezarı da ülkenin farklı bölgelerinden ziyaretçileri ağırlıyor.

Bunları henüz bilmiyoruz

  • Xi’nin Maoizmin bazı ilkelerini yeniden uygulamaya koyduğu belirtilen politikasının ne kadar başarılı olacağı belirsiz.

Bu başlıklar cevaplandıkça haber güncellenir; cevap hangi sürümde geldiyse burada işaretlenir.

Haberdeki sayılar

  • 27yıl

    Mao’nun iktidar süresi

  • 50yıl

    Mao’nun ölümünün üzerinden geçen süre

  • 1966-1976yıl

    Kültür Devrimi dönemi

  • 7yıl

    Xi Jinping’in kırsal kesimde geçirdiği süre

  • 6metre

    Mao’nun Tiananmen Meydanı’ndaki portresinin yüksekliği

değerler kaynak metindeki biçimiyle aktarılır

Sözlük

Kültür Devrimi
Çin’de 1966-1976 yılları arasında uygulanan ve siyasi, toplumsal ve ekonomik etkileri tartışılan dönemdir.

Haberde geçenler

Kişiler 2

Kaynağın kendi cümleleriyle

7 paragraflık kaynak metnin 4 paragrafı bu haberde kullanıldı.

Kaynağın tamamını göster

1Çin’de komünist devrimi gerçekleştirerek Çin Halk Cumhuriyeti’ni kuran Mao Zedong’un ölümünün ardından 50 yıl geride kalırken, eleştirilere hedef olan Kültür Devrimi başta olmak üzere ülke üzerinde bıraktığı izler hala tazeliğini koruyor.

2Çin Halk Cumhuriyeti’nin kurucusu Mao Zedong’un ölümünün üzerinden 50 yıl geçti. 1966-1976 yılları arasında uygulanan ve eleştirilere hedef olan Kültür Devrimi başta olmak üzere, Mao’nun ülke üzerinde bıraktığı izler hala tazeliğini koruyor. 27 yıllık iktidarı boyunca uyguladığı politikalar nedeniyle acı çeken kesimler tarafından ölümü memnuniyetle karşılanan Mao’nun ardından, geniş kitleler ise yas tutuyor.dayananlar: özün 1. maddesi↩ Geldiğin yere dön

3Birçok kişi tarafından hala ulusun kurtarıcısı olarak görülen Mao, aynı zamanda iktidarı döneminde bürokratik kadroları dağıtmak, ekonomiyi felç etmek ve şiddet ile zulme yol açmakla suçlanıyor. Buna rağmen Mao’nun Pekin’deki Tiananmen Meydanı’nda bulunan 6 metrelik portresi Çin’in siyasi gücünün sembolü olarak görülüyor. Kurucu liderin anıt mezarı ülkenin dört bir yanından gelen ziyaretçilerini ağırlıyor.dayananlar: özün 2. maddesi↩ Geldiğin yere dön

4Mao’nun politikalarından Xi Jinping de etkilendi

5Çin’in şu anki devlet başkanı olan Xi Jinping’in de Mao’nun politikalarından olumsuz etkilenen kesimlerin arasında yer alması, konuyla ilgili tartışmaları alevlendiriyor. Xi’nin babası olan eski Çin Başbakan Yardımcısı Xi Zhongxun’un Kültür Devrimi döneminde tasfiye edilerek zulme uğradığı ve ailenin evinin yağmalandığı biliniyor. Xi’nin ise o dönemde "gerici öğrenci" olarak fişlendiği, sorgulandığı, zorunlu siyasi eğitime tabi tutulduğu ve hatta idamla tehdit edildiği belirtiliyor. Xi’nin 2000 yılında verdiği bir röportajda "İnatçı bir yapım olduğu ve zorbalığa boyun eğmeyi reddettiğim için isyancı grupları kızdırdım. Her kötü şey benim üzerime atıldı. Henüz 15 yaşında bile değildim" sözleriyle yaşananlara tepki gösterdiği biliniyor. 1969 yılında yaşıtı olan diğer pek çok genç gibi kırsal kesime gönderilen Xi’nin 7 yılını Çin’in kuzeybatısındaki yoksul bir köyde geçirdiği de kamuoyuna yansıyan bilgiler arasında yer alıyor.dayananlar: özün 3. maddesi · alıntı↩ Geldiğin yere dön

6Xi, Mao’ya benzemekle eleştiriliyor

7Buna rağmen Xi Jinping’in, ne ailesinin çektiği acılar ne de tanık olduğu diğer trajediler için Mao’yu hiçbir zaman kamuoyu önünde suçlamadığı biliniyor. Bazı kesimler 2012’de göreve gelen Çin Devlet Başkanı’nın Mao döneminin uygulamalarını giderek daha fazla benimsediği görüşünü dile getiriyor. Xi’nin otoritesini güçlendirdiği, Mao’dan bu yana kendi adını anayasaya ve devlet ideolojisine resmi olarak yazdıran ilk lider olduğu ve ideolojik uyum ile ÇKP içindeki disiplini öne çıkardığı belirtiliyor. Görev süresi sınırlarını kaldıran Xi’nin, Mao’dan sonra Çin Halk Cumhuriyeti’nin en uzun süre görev yapan lideri olma yolunda ilerlemesi de dikkat çekiyor. Xi’nin Maoizmin bazı ilkelerini milliyetçilik ve popülizm yoluyla yeniden uygulamaya koyduğunu belirten uzmanlar, onun Mao’yu doğrudan eleştirmekten kaçınmasını ise ÇKP’yi geniş kesimler tarafından benimsenen bir kitle partisi yapma hedefine bağlıyor. Xi’nin bu politikasının ne denli başarılı olacağı ise belirsizliğini koruyor.dayananlar: özün 4. maddesi↩ Geldiğin yere dön

Ajans damgası9 Eylül 12:34YayınMetinPeykhane derlemesi

Haber seyir defteri

  1. İHA kaydı

    Çin Halk Cumhuriyeti’ni kuran Mao’nun ölümünün üzerinden 50 yıl geçti, izleri hala silinmedi

  2. Derleme

    Metin kaynağından derlendi.

  3. Denetim

    Kaynağına karşı denetlendi.

  4. Peykhane yayını

    İlk yayın — ajans kaydından 50 dk sonra.

    şu an buradasın

Çok okunanlar

Son 2 günün en çok okunan haberleri.

  1. Scott Bessent'in Kongre konuşması protestolarla bölündü

    Dünya
  2. Besni'de 12 yaşındaki çocuk tüfekle yaralandı

    Gündem
  3. Manavgat'ta otomobil tankere çarptı: Sürücü öldü

    Gündem
  4. Aydo Yazılım operasyonunda 5 şüpheli gözaltına alındı

    Gündem
  5. Elazığ'da pikap-otomobil kazası: 2 ölü, 4 ağır yaralı

    Gündem
  6. Hakan Fidan: Suriye için en yüksek tehdit İsrail

    Dünya
  7. İki otomobilin çarpıştığı kazada Niğde'de 5 kişi yaralandı

    Gündem
  8. Şanlıurfa'da 1,5 milyar liralık hareket: 7 şüpheli yakalandı

    Gündem
  9. Yasa dışı bahis operasyonunda 50 şüpheli gözaltına alındı

    Gündem
  10. Avcılar'da servis midibüsü kaza yaptı

    Gündem