Türkiye Artemis Mutabakatı’nı imzaladı

1. kaynak belgesi

1Türkiye, uzayın barışçıl ve sürdürülebilir şekilde keşfedilmesine yönelik uluslararası iş birliğinin temel ilkelerini belirleyen Artemis Anlaşmaları’na imza attı.

2Türkiye, uzay çalışmalarında uluslararası iş birliğini güçlendirmeye yönelik önemli bir adım attı. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, ABD’nin başkenti Washington’daki NASA Genel Merkezi’nde düzenlenen törende uzayın barışçıl ve sürdürülebilir şekilde keşfedilmesine yönelik uluslararası iş birliğinin temel ilkelerini belirleyen Artemis Anlaşmaları’na Türkiye adına imza attı.

3Türkiye’nin Artemis Anlaşmaları’nın 71. imzacısı olduğu törene NASA Yöneticisi Jared Isaacman, ABD Dışişleri Bakanlığı yetkilileri, Türkiye Uzay Ajansı yetkilileri ve davetliler katıldı. İmza ile Türkiye, Ay, Mars ve derin uzayın keşfinde şeffaflık, barışçıl kullanım, veri paylaşımı ve birlikte çalışabilirlik gibi ilkeleri esas alan uluslararası işbirliği çerçevesine dahil oldu.

4"Türkiye’yi 71. imzacı ülke olarak ağırlamaktan büyük onur duyuyorum"

5NASA Yöneticisi Jared Isaacman, törende yaptığı açılış konuşmasında, Türkiye’nin Artemis Anlaşmaları’na katılımının uluslararası uzay iş birliği açısından önemli bir dönüm noktası olduğunu belirterek, "Bugün James Webb Oditoryumu’nda bu kadar çok kişiyi görmek gerçekten harika. Bence bu, bu anın önemini en iyi şekilde ortaya koyuyor. Bu nedenle aramıza katıldığınız için hepinize teşekkür ederim. Bakan Kacır, Türkiye Uzay Ajansı Başkanı Karobs ve Müsteşar Yardımcısı Tomlinson, Türkiye Cumhuriyeti’ni Artemis Anlaşmaları’nın 71. imzacı ülkesi olarak aramızda ağırlamaktan büyük onur duyuyorum. Türkiye, uzayın barışçıl, şeffaf ve sorumlu bir şekilde keşfedilmesine kendini adamış, benzer görüşlere sahip ve giderek büyüyen bir topluluğa katılıyor. Bugün, uluslararası ortaklığımız açısından önemli bir dönüm noktasıdır. Bu imza töreni, NASA için muhteşem geçen birkaç günün taçlandırılması niteliğindedir" ifadelerini kullandı.

6Kacır: "Türkiye’nin uzay yolculuğunda önemli bir dönüm noktası"

7Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır imza töreninde yaptığı konuşmada, Türkiye’nin Artemis Anlaşmaları’na katılımının ülkenin uzay alanındaki hedeflerinin önemli bir parçası olduğunu belirterek, "Sayın Bakan Yardımcısı, Sayın Yönetici Isaacman, hanımefendiler, beyefendiler; Türkiye’nin uzay yolculuğunda önemli bir dönüm noktasına işaret eden bugünde burada bulunmaktan büyük memnuniyet duyuyorum. Artemis Anlaşmaları’na imzacı olmak; Türkiye’nin, Dünya’nın ötesindeki geleceğinde aktif, yetkin ve sorumlu bir rol üstlenme konusundaki kararlılığının bir başka göstergesidir. Küresel uzay ekonomisinin yıllık büyüklüğü halihazırda 600 milyar doları aşmış durumda. Türkiye, gelişen teknolojik kabiliyetlerini uluslararası ölçekte rekabetçi ürünlere, hizmetlere ve ortaklıklara dönüştürmeyi hedefliyor. Türkiye bu yeni döneme kendi hedefleri ve kendi kabiliyetleriyle giriyor. Son 20 yılda Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde uzay bilimi ve teknolojileri alanında önemli adımlar attık. Bu çalışmalar, uydu teknolojilerinde tasarım ve mühendislikten entegrasyon, test, üretim ve işletmeye kadar uçtan uca milli kabiliyetler geliştirmemizi sağladı. Gözlem uydularına yönelik projelerimizle milli mühendislik kabiliyetlerimizi geliştirdik. Uydu tasarımı, entegrasyonu ve işletilmesi alanlarındaki uzmanlığımızı derinleştirdik. Türkiye’de tasarlanıp üretilen ilk haberleşme uydusu TÜRKSAT 6A ise bu kabiliyetleri yeni bir seviyeye taşıdı" dedi.

8"Amacımız uzayda sürdürülebilir bir varlık oluşturmak"

9Bu başarıların Türkiye’nin uzay yolculuğunda önemli kilometre taşlarını oluşturduğunu söyleyen Bakan Kacır, "Ancak vizyonumuz uydu teknolojilerinin çok ötesine uzanıyor. Amacımız uzayda sürdürülebilir bir varlık oluşturmak, milli hak ve menfaatlerimizi korumak ve uzayın barışçıl kullanımını tüm insanlığın yararına ilerletmektir. Türkiye Uzay Ajansının kurulması, Türkiye’nin uzay alanında giderek büyüyen hedefleri için güçlü bir kurumsal temel oluşturdu. Gelişmekte olan bir uzay ekosistemi ancak açık bir vizyon ve ortak milli öncelikler doğrultusunda yönlendirildiğinde potansiyelini tam anlamıyla gerçekleştirebilir. 2021 yılında Milli Uzay Programı’nı kamuoyuyla paylaşarak Türkiye’nin uzun vadeli uzay yolculuğu için 10 stratejik hedef belirledik. Milli Uzay Programımız kapsamında insanlı uzay uçuşlarından bilimsel araştırmalara ve uzay teknolojilerine kadar bu yol haritasını somut başarılara dönüştürmeye başladık. Bugün aramızda bulunan ilk astronotumuz Alper Gezeravcı, Uluslararası Uzay İstasyonu’nda 13 bilimsel deneyi başarıyla gerçekleştirdi. İkinci astronotumuz Tuva Cihangir Atasever ise daha sonra gerçekleştirdiği yörünge altı araştırma uçuşunda 7 deney yaptı. Bu görevler milletimizin hayal gücünü harekete geçirdi ve milyonlarca gencimize ilham verdi. Ankara’da bir uzay teknoparkının kurulmasına yönelik çalışmalarımız da halihazırda devam ediyor. Bunun yanı sıra sivil, ticari ve uluslararası fırlatma faaliyetlerinden oluşan daha geniş bir ekosistemi destekleyecek bir uzay limanı için çalışmalara başladık. Navigasyon ve zamanlama alanındaki teknolojik bağımsızlığımızı güçlendirmek amacıyla konumlama ve zamanlama sistemimizi de geliştiriyoruz" şeklinde konuştu.

10"Hedefimiz 2027 yılında Ay’a ulaşmak"

11Türkiye’nin Ay Araştırma Programı’na ilişkin hedeflerini de açıklayan Kacır, "Değerli katılımcılar; Ay, insanlık tarihinde her zaman özel bir yere sahip oldu. Zaman anlayışımızı şekillendirdi, bilimsel meraka ilham verdi ve insanlığın Dünya’nın ötesine yönelik en eski hedeflerinden birini oluşturdu. Bugün ise Ay’ın önemi daha da artıyor. Ay; bilimsel keşifler, ileri teknoloji geliştirme çalışmaları, derin uzayın keşfi ve geleceğin uzay ekonomisi açısından stratejik bir geçiş noktası haline geliyor. Türkiye açısından bu yeni dönemin parçası olmak hem bilimsel bir hedef hem de stratejik ve teknolojik bir amaçtır. Bu nedenle Ay’ın keşfi, Milli Uzay Programımızın temel unsurlarından birini oluşturuyor. Ay Araştırma Programımız kapsamında kendi uzay aracımızı ve derin uzay görevleri için kritik teknolojilerimizi geliştiriyoruz. Hedefimiz, Türkiye’nin milli imkanlarla geliştirdiği hibrit itki teknolojisini (uzay aracının hareketini, hızını ve yönünü sağlayan sistemleri) kullanarak 2027 yılında Ay’a ulaşmak. Amacımız yalnızca Ay’a ulaşmak değil, aynı zamanda değerli bilimsel veriler elde etmek ve gelecekte daha iddialı derin uzay görevlerini gerçekleştirebilmek için gerekli teknolojik tecrübeyi kazanmaktır. Bu görev; itki sistemleri , uzay aracı tasarımı, otonom sistemler, haberleşme ve derin uzay operasyonları alanlarındaki kabiliyetlerimizi ileriye taşıyacak. Bunlar, sağlayacağı değer tek bir görevle sınırlı olmayan teknolojilerdir. Bu açıdan Türkiye’nin milli Ay hedefleri ile bugün gerçekleştirilen imza birbirini güçlü biçimde tamamlıyor" ifadelerini kullandı.

12"Türkiye, Artemis Anlaşmaları’nı önemli bir katkı olarak görüyor"

13Artemis Anlaşmaları’nın uluslararası uzay çalışmalarındaki önemine değinen Bakan Mehmet Fatih Kacır, "Türkiye, Artemis Anlaşmaları’nı uzayın gelecekteki keşfi için barışçıl, şeffaf ve öngörülebilir bir çerçeve oluşturulmasına yönelik önemli bir katkı olarak görüyor. Artemis Anlaşmaları, güvenli ve sorumlu uzay keşifleri için ortak bir çerçeve sunarken aynı zamanda katılımcı ülkeler arasında birlikte çalışabilirliğin artırılması, bilimsel iş birliğinin geliştirilmesi ve teknoloji ortaklıklarının kurulması için de değerli bir temel oluşturuyor. Türkiye, gelişen teknolojik kabiliyetlerini, bilimsel uzmanlığını ve barışçıl uzay keşfine olan bağlılığını, uluslararası uzay iş birliğinin giderek büyüyen bu yapısına taşımaya hazırdır. Artemis ekosistemi, ülkelerin robotik sistemlerden Ay altyapısına, haberleşmeden bilimsel faydalı yüklere, yaşam destek sistemlerinden derin uzay teknolojilerine kadar farklı alanlarda önemli roller üstlenebileceğini şimdiden ortaya koymuştur" diye konuştu.

14Kacır’dan gençlere uzay mesajı

15Türkiye’de özellikle gençlerin uzay teknolojilerine yönelik ilgisine dikkat çeken Kacır, "Hanımefendiler, beyefendiler; Bugün burada yaptıklarımızı izleyen bir nesil de var. Türkiye genelinde uzay bilimi ve teknolojilerine yönelik ilgi, özellikle gençlerimiz arasında hızla artıyor. Türkiye’deki gençlerin uzay araçlarını tasarlayan mühendisler, bilimsel keşiflere imza atan bilim insanları, şirketler kuran girişimciler ve geleceğin uzay görevlerini gerçekleştiren astronotlar olmalarını istiyoruz. Dünyanın en büyük havacılık, uzay ve teknoloji festivali olan TEKNOFEST, bilim iletişimi programlarımız ve gökyüzü gözlem etkinliklerimiz, milyonlarca gence keşfetmeleri, deney yapmaları ve gezegenimizin ötesinde neler olduğunu hayal etmeleri için ilham vermeye devam ediyor. Eğitim, araştırma, girişimcilik ve ileri teknoloji geliştirme alanlarındaki imkanları genişleterek bu ilgiyi ve heyecanı gerçek bir kabiliyete dönüştürüyoruz" dedi.

16"Uluslararası uzay iş birliğinde yeni bir sayfa açılıyor"

17Türkiye’nin Artemis Anlaşmaları’na katılımıyla uluslararası iş birliğinde yeni bir döneme girildiğini belirten Kacır, "Bugünkü imzayla Türkiye, uzayın barışçıl, sorumlu ve sürdürülebilir biçimde keşfedilmesine yönelik taahhüdünü bir kez daha teyit ederken uluslararası uzay iş birliğinde de yeni bir sayfa açıyor. Gelişen bilimsel ve teknolojik kabiliyetlerimizle ortak çıkarlarımıza hizmet edecek müşterek görevlere, araştırmalara ve ortaklıklara katkı sunmaya hazırız. ABD, NASA ve Artemis Anlaşmaları’na imza atan ülkelerle ortaklığımızı daha da derinleştirmeyi sabırsızlıkla bekliyoruz" diye konuştu.

18"Erdoğan ve Trump arasındaki diyalog değerli bir siyasi ivme sağlıyor"

19Türkiye-ABD ilişkilerine de değinen Kacır, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile ABD Başkanı Donald Trump arasındaki diyaloğun ikili ilişkilerin geliştirilmesine katkı sağladığını ifade ederek, "Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan ile ABD Başkanı Sayın Donald Trump arasındaki yakın dostluk ve doğrudan diyalog, ABD ile ikili ilişkilerimizin daha da geliştirilmesi açısından değerli bir siyasi ivme sağlıyor. Başkan Trump’ın NATO Zirvesi vesilesiyle yakın zamanda Türkiye’ye gerçekleştirdiği ziyaret, bu ivmeyi daha da güçlendirdi ve ülkelerimiz arasında somut iş birliği için yeni fırsatlar oluşturdu. Bu ivmeyi uzay, ileri teknolojiler, araştırma ve inovasyon dahil olmak üzere geleceğin teknolojilerini ve sektörlerini şekillendirecek alanlara taşıyabileceğimize inanıyoruz. Türkiye bu iş birliğine yalnızca güçlü hedeflerle değil, aynı zamanda somut katkılar sunabilecek ve giderek gelişen bir kapasiteyle dahil oluyor. Gelişen Ar-Ge ve inovasyon ekosistemimiz, yüksek nitelikli mühendislik insan kaynağımız, ileri üretim altyapımız ve gelişmekte olan uzay sanayimiz; ortak girişimlere bilimsel, teknolojik ve endüstriyel değer katmamızı mümkün kılıyor. Karşılıklı fayda, birbirini tamamlayan kabiliyetler ve somut projeler temelinde ortaklıklar geliştirmeye hazırız. Bugünün, Türkiye’nin uluslararası uzay işbirliğinde yeni ve verimli bir dönemin başlangıcı olmasını temenni ediyorum" şeklinde konuştu.

20Artemis II mürettebatına Antalya daveti

21Kacır, konuşmasının sonunda 5-9 Ekim 2026 tarihlerinde Antalya’da gerçekleştirilecek 77. Uluslararası Uzay Kongresi’ne değinerek Artemis II mürettebatını da Türkiye’ye davet etti. Kacır, "Sözlerimi tamamlamadan önce, 5-9 Ekim 2026 tarihlerinde Antalya’da düzenlenecek 77. Uluslararası Uzay Kongresi hakkında da birkaç söz söylemek istiyorum. NASA’yı ve ABD uzay camiasını Türkiye’de düzenlenecek 2026 Uluslararası Uzay Kongresi’nde ağırlayacak olmaktan büyük memnuniyet duyuyoruz. Artemis II mürettebatını da Antalya’daki IAC 2026’da ağırlamaktan büyük memnuniyet duyarız. Onların katılımının tüm katılımcılar tarafından büyük bir memnuniyetle karşılanacağına inanıyorum. İşbirliğimizi sürdürmeyi ve bu önemli etkinliği uluslararası uzay camiasıyla birlikte gerçekleştirmeyi sabırsızlıkla bekliyoruz. Teşekkür ederim" dedi.

2. kaynak belgesi

22Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, "Artemis Anlaşmaları kapsamında özellikle Ay, Mars ve derin uzay alanında ülkelerin yürüttüğü çalışmalarda şeffaflık, veri paylaşımı, birlikte çalışılabilirlik ilkelerinin benimsenmesi, bu alanda yürütülen çalışmalarda ülkelerin uyum içinde hareket etmesi konusunda iyi niyet çerçevesinde bir yaklaşım ortaya konuyor. Türkiye olarak özellikle 2027 yılında gerçekleştirmeye hazırlandığımız Ay misyonu öncesinde Artemis Anlaşmaları’na imza atmak ve uluslararası işbirliğini bu anlamda daha ileri bir düzeye taşıyabilecek bir zemin oluşturmayı önemsiyoruz" dedi.dayananlar: özün 4. maddesi · alıntı↩ Geldiğin yere dön

23Türkiye, uzay çalışmalarında uluslararası iş birliğini güçlendirmeye yönelik önemli bir adım attı. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, ABD’nin başkenti Washington’daki NASA Genel Merkezi’nde düzenlenen törende uzayın barışçıl ve sürdürülebilir şekilde keşfedilmesine yönelik uluslararası iş birliğinin temel ilkelerini belirleyen Artemis Anlaşmaları’na Türkiye adına imza attı. Bakan Kacır, imza töreninin ardından Türk basın mensuplarına yaptığı açıklamada Türkiye’nin uzay teknolojilerinde ulaştığı seviyeyi, Ay misyonunu, Somali’de yürütülen uzay limanı projesini ve Artemis Anlaşmaları’nın Türkiye açısından önemini değerlendirdi. Kacır, "Burada NASA merkezinde, ülkemizin Artemis Anlaşmaları’na katılımına yönelik anlaşmayı imzaladık. Ülkemiz için hayırlı olmasını temenni ediyorum. Tabii Türkiye, özellikle son yıllarda uzay alanında ileri teknoloji geliştiren, üreten, geliştirdiği teknolojileri rekabetçi şekilde dünyaya sunabilen ve böylelikle diğer pek çok alanda olduğu gibi uzayda da Milli Teknoloji Hamlesi’ni başarıyla hayata geçiren bir ülke oldu. Malumunuz, uzay teknolojilerindeki yolculuğumuzda görüntüleme uydularında büyük mesafe katettik. 2000’li yılların başında BİLSAT uydusu, sonrasında RASAT, Göktürk-2 ve nihayet Cumhuriyetimizin 100. yılında yüksek çözünürlüklü görüntüleme uydumuz İMECE ile bu alandaki kabiliyetlerimizi çok ileri seviyelere çıkardık. TÜRKSAT 6A ile ise kendi haberleşme uydusunu geliştirebilen, üretebilen ve kullanabilen dünyadaki 11 ülkeden biri olmayı başardık. Bugün uydu teknolojilerinde tüm geliştirme ve test süreçlerini kendi imkanlarıyla, kendi insan kaynağıyla, kendi altyapılarında tamamlayan, yüzde 80’in üzerinde yerlilik oranıyla kendi uydularını geliştiren, üreten bir ülkeyiz. Tabii uzay alanında yürüttüğümüz çalışmalarda, uydu teknolojilerinin yanında pek çok diğer başlığı da önemsiyor, önceliklendiriyoruz. Milli Uzay Programı kapsamında, Türkiye Uzay Ajansımızın koordinasyonunda eş zamanlı olarak farklı hedeflere yönelik programları hayata geçiriyoruz. Bunlar arasında ülkemizin Ay’a erişim programını hayata geçirmek var. 2027 yılının ilk aylarında Türkiye’nin kendi imkanlarıyla geliştirdiği bir hibrit roket motoruna sahip uzay aracını inşallah Ay’a göndereceğiz. Hem Ay yörüngesinden veri toplayacağız hem de Ay’a erişen ülkeler arasında yerimizi alacağız. Bunun yanında inşallah Ankara’da, Orta Doğu Teknik Üniversitemizle birlikte bir uzay teknoparkı kuruyoruz. Bu da uzay sanayi ekosisteminin gelişmesine, bu alanda kurulan çok sayıda firmanın etkileşim içinde çalışmasına, bir uzay teknolojileri kümelenmesinin oluşmasına imkan tanıyacak. Türkiye bunu savunma sanayi ve havacılık alanında büyük bir başarıyla hayata geçirdi. Şimdi uzay teknolojilerinde de inşallah benzer bir başarıyı yakalamayı amaçlıyoruz" dedi.

24"Somali’de bir uzay limanının inşasına başladık"

25Somali’de yürütülen uzay limanı projesine ilişkin bilgi veren Kacır, "Yine malumunuz, Somali’de bir uzay limanının inşasına başladık. Kurduğumuz uzay limanı hem ülkemizin uzaya bağımsız erişimini mümkün kılacak hem de küresel uzay ekonomisinde daha güçlü şekilde yer almamızı sağlayacak. Malumunuz, özellikle roket teknolojisindeki gelişmeler, uyduların uzaya gönderilmesini önceki dönemlerle kıyasladığımızda daha maliyet etkin, önceki dönemlerle karşılaştırdığımızda daha ucuz hale getirdi. Bu sayede artık çok daha fazla uydu, özellikle yakın yörüngeye gönderiliyor. Önceki yıllarla kıyasladığımızda 10-15 misline, 20 misline çıkmış uydu sayılarından bahsediyoruz, her yıl uzaya gönderilen uydulardan söz ettiğimizde. Dolayısıyla uzay limanlarına olan talebin de önümüzdeki dönemde artacağını öngörüyoruz. İnşallah Türkiye’nin Somali’de kurduğu uzay limanı, bu anlamda küresel uzay ekonomisinden de daha güçlü şekilde pay almamızı sağlayacak" dedi.

26"Türkiye’nin Milli Uzay Programı hedeflerine erişmesi için gayret gösteriyoruz"

27Türkiye’nin insanlı uzay çalışmalarına da değinen Kacır, "İnsanlı uzay misyonlarına da son yıllarda, malumunuz, adım attık. 2024’te ilk astronotumuz Alper Gezeravcı’nın Uluslararası Uzay İstasyonu’nda gerçekleştirdiği 13 bilimsel deneyle Türkiye, uzaya astronot gönderen ve Uluslararası Uzay İstasyonu’nda bilimsel çalışmalar yürüten ülkeler arasına dahil olmuş oldu. Bunun devamında da ülkemiz bilim insanlarının başka ülkelerin insanlı uzay misyonlarıyla ortaklaşa çalışmalar yapmasını sağlayacak adımlar attık. Yeni kurulan uzay istasyonu projelerinde yer almak üzere uluslararası iş birliği adımlarımızı hızlandırdık. Dolayısıyla çok yönlü bir şekilde Türkiye’nin Milli Uzay Programı hedeflerine erişmesi için gayret gösteriyoruz" ifadelerini kullandı.

28"Dünyada eşi benzeri olmayan bir toplumsal seferberlik"

29Türkiye’de uzay ve havacılık teknolojilerine yönelik artan ilgiye dikkat çeken Kacır, "Bütün bu çalışmalar Türkiye’de muazzam bir farkındalık da oluşturdu. Dünyanın en büyük havacılık, uzay ve teknoloji festivallerini, TEKNOFEST’leri ülkemizde gerçekleştiriyoruz. Hiçbir ülkede Türkiye’deki kadar roket takımı yok. Hiçbir ülkede Türkiye’deki kadar uydu geliştiren takım yok. Hiçbir ülkede Türkiye’deki kadar insansız hava aracı takımı yok. Dolayısıyla dünyada eşi benzeri olmayan bir toplumsal seferberlikle, adeta bir dip dalgayla Türkiye, havacılık ve uzay teknolojileri alanında muazzam bir dönüşüm gerçekleştiriyor" dedi.

30"Uzay ekosisteminin kalbi Antalya’da atacak"

31Uluslararası iş birliklerine büyük önem verdiklerini belirten Kacır, Türkiye’nin 77. Uluslararası Uzay Kongresi’ne ev sahipliği yapacağını hatırlatarak, "Bütün bu süreçlerde biz uluslararası iş birliklerini de çok değerli görüyoruz. Çünkü uzay, hiçbir ülkenin yalnız olduğu bir mecra değil. Bu anlamda Türkiye olarak bu yıl Antalya’da, 5-9 Ekim tarihlerinde 77. Uluslararası Uzay Kongresi’ne ev sahipliği yapacağız. Dünyanın dört bir yanından inşallah 10 binden fazla misafiri Antalya’da ağırlayacağız. Uzay ekosisteminin kalbi, ekim ayının ilk günlerinde inşallah Antalya’da atacak" ifadelerini kullandı.

32"Artemis Anlaşmaları’na imza atmayı önemsiyoruz"

33Kacır, Artemis Anlaşmaları’nın Ay, Mars ve derin uzay çalışmalarında uluslararası iş birliğini güçlendireceğini belirterek, "Bugün burada attığımız imza da bizim için önemli. Artemis Anlaşmaları kapsamında özellikle Ay, Mars ve derin uzay alanında ülkelerin yürüttüğü çalışmalarda şeffaflık, veri paylaşımı, birlikte çalışılabilirlik ilkelerinin benimsenmesi, bu alanda yürütülen çalışmalarda ülkelerin uyum içinde hareket etmesi konusunda iyi niyet çerçevesinde bir yaklaşım ortaya konuyor. Türkiye olarak özellikle 2027 yılında gerçekleştirmeye hazırlandığımız Ay misyonu öncesinde Artemis Anlaşmaları’na imza atmak ve uluslararası işbirliğini bu anlamda daha ileri bir düzeye taşıyabilecek bir zemin oluşturmayı önemsiyoruz. Bu attığımız imzanın da ülkemizin uzay yolculuğuna inşallah kıymetli katkılar sunacağını temenni ediyoruz. Ben tekrar hayırlı olsun diyorum. İnşallah önümüzdeki dönemde milletimizi gururlandıracak nice başarılı projeye hep birlikte şahit olmak dileğiyle sizlere de tekrar hoş geldiniz diyorum" ifadelerini kullandı.

3. kaynak belgesi

34(ANKARA) - Türkiye, Ay keşiflerinin güvenliğini artırmayı ve dış uzayın barışçıl, sürdürülebilir ve faydalı kullanımını teşvik etmeyi amaçlayan Artemis Mutabakatı’nı imzaladı. Dışişleri Bakanlığı kaynakları, Türkiye’nin mutabakata katılımının ülkenin Artemis Programları'nda ortak ülke olarak yer almasının önünü açabileceğini bildirdi.dayananlar: özün 1. maddesi · özün 2. maddesi↩ Geldiğin yere dön

35ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA) öncülüğünde 2020 yılında Avustralya, Kanada, İtalya, Japonya, Lüksemburg, Birleşik Arap Emirlikleri ve Birleşik Krallık ile başlatılan Artemis Mutabakatı, uzayın keşfi ve kullanımına ilişkin bağlayıcı olmayan ilkeler bütünü niteliği taşıyor.

36Dışişleri Bakanlığı kaynaklarından edinilen bilgiye göre, mutabakata katılımın Türkiye’nin gelişmekte olan uzay sanayisinin küresel uzay ekonomisine entegrasyonuna ve Milli Uzay Programı’nın ilerletilmesine katkı sağlaması bekleniyor. Katılımın ayrıca Türkiye Uzay Ajansı ile TÜBİTAK UZAY iş birliğinde yürütülen ve Türkiye’nin ilk Ay görevi olacak Ay Araştırma Projesi (AYAP) ile NATO bünyesinde uzay ve havacılık alanında devam eden projelerdeki iş birliklerine katkı sağlaması öngörülüyor.dayananlar: özün 3. maddesi↩ Geldiğin yere dön

37Dışişleri Bakanlığı, Türkiye’nin Artemis Mutabakatı’nı imzalamasına ilişkin yaptığı açıklamada, şunları kaydetti:

38“Ülkemiz, Ay keşiflerinin güvenliğini artırmayı ve dış uzayın barışçıl, sürdürülebilir ve faydalı kullanımını teşvik etmeyi amaçlayan ilkeler bütünü niteliğindeki Artemis Mutabakatı’nı dün imzalamıştır.

39Türkiye, Artemis Mutabakatı’yla da ortaya konulan anlayış çerçevesinde uzayın barışçıl amaçlarla keşfi ve kullanımına yönelik uluslararası iş birliğini desteklemeyi, uzay teknolojileri ve keşfi alanındaki çalışmalara uluslararası hukuk temelinde kapsayıcı ve yenilikçi bir yaklaşımla katkı sunmayı sürdürecektir.

405-9 Ekim 2026 tarihlerinde Antalya’da ev sahipliği yapacağımız 77. Uluslararası Uzay Kongresi de bu ortak vizyonun pekiştirilmesi için önemli bir zemin teşkil edecektir.”